วันอังคารที่ 20 ธันวาคม พ.ศ. 2554

พรรณไม้มงคล : ธรรมรักษา

ธรรมรักษา นั้น เป็นพรรณไม้ล้มลุกที่มีมากมายหลายพันธุ์ค่ะ  ลักษณะเด่นก็คือมีลำต้นอวบน้ำ ที่ต้องการแสงแดดร่ม รำไต จนถึงแดดจัด โดยลำต้นของต้นธรรมรักษาจะอยู่ใต้ดิน เรียกว่า เหง้า มีลักษณะคล้ายกับกล้วย และมีความสูงราว 1-2 เมตร

ต้นธรรมรักษา จะเจริญเติบโตด้วยการแตกหน่อออกมาเป็นกอ ใบเรียงตัวสลับกัน ลักษณะใบคล้ายใบกล้วยหรือพุทธรักษา สีเขียว ผิวเรียบเป็นมัน ขนาดของใบก็ขึ้นก็ชิดของพันธุ์น่ะนะคะ ดอกเป็นช่อออกตรงส่วนยอดของลำต้น ลักษณะช่อดอกตั้งและห้อยลง แล้วแต่ชนิดของพันธุ์เช่นกัน มีสีหลากหลายเช่น เหลือง ชมพู แดง ผลก็คือส่วนของดอกที่เมื่อแก่ก็จะกลายเป็นเมล็ดน่ะนะคะ

การปลูกธรรมรักษา นั้น นิยมปลูกในแปลงหรือปลูกในสวนค่ะ มักปลูกเป็นกอเป็นจำนวนมาก เพราะจะได้เห็นความสวยงามของดอกได้เด่นชัดขึ้น โดยใช้แปลงกว้างประมาณ 12 เมตร ยกดินเป็นร่องคล้ายกับแปลงปลูกผัก ขนาดหลุมปลูกประมาณ 30x30x30 เซนติเมตร เตรียมดินด้วยการไถพรวน แล้วจึงทำการปลูก

การปลูกในสกระถางเพื่อประดับอาคารบ้านเรือน ก็ยังคงนิยมปลูกประดับภายนอกอาคารเช่นกัน ควรใช้กระถางสูงขนาดราว 10-16 นิ้ว และควรเปลี่ยนกระถาง 1-2 ปีต่อครั้ง เพื่อไม่ให้การขยายตัวของรากแน่นเกินไป และเพื่อเปลี่ยนดินปลูกใหม่แทนดินปลูกเดิมที่เสื่อมสภาพลงน่ะนะคะ

ในสมัยโบราณเชื่อกันว่า ธรรมรักษา คือ พันธุ์ที่เหมาะสำหรับการปลูกเพื่อเพิ่มสิริมงคลค่ะ เนื่องจากชื่อของต้นไม้ชนิดนี้ มีความหมายไปในทางที่ดี เพราะธรรมรักษาหรือธรรมะนั้น คือการรักษาในสิ่งที่ดีงาม หรือ ผู้ที่มีคุณธรรมซึ่งควรแก่การเคารพบูชา ดังนั้น ธรรมรักษา จึงหมายถึง การช่วยคุ้มครองรักษาให้แคล้วคลาด จากภัยอันตรายทั้งปวง และคนในบ้าน ก็จะมีคุณธรรมอันดีงามเสมอไป

คนไทยนิยมใช้ดอกธรรมรักษามาบูชาพระน่ะนะคะ เพราะเชื่อว่า เป็นดอกไม้ที่เหมาะสำหรับบูชาพระพุทธ พระธรรม พระสงฆ์ และเชื่อกันว่า หากครอบครัวใด ที่ปลูกต้นธรรมรักษาเอาไว้ในบริเวณบ้าน สมาชิกทุกคนภายในบ้าน ก็จะได้รับการปกป้องคุ้มครองแคล้วคลาดจากอันตราย คนในครอบครัวจึงมีแต่ความสงบสุข ร่ีมเย็นนั่นเองค่ะ